Każdego dnia miliardy ludzi wspiera się kofeiną, aby obudzić się, przetrwać nocną zmianę lub popołudniowy zastój. W rzeczywistości ten naturalny środek pobudzający jest jednym z najczęściej używanych składników na świecie. Często mówi się o kofeinie ze względu na jej negatywny wpływ na sen i niepokój. Jednak badania podają również, że ma różne korzyści zdrowotne. Jakie? Czym jest kofeina?

Czym jest kofeina? Wpływ kofeiny na zdrowie

Kofeina jest naturalnym stymulantem najczęściej występującym w herbacie, kawie i kakao. Działa poprzez stymulację mózgu i ośrodkowego układu nerwowego, pomagając zachować czujność i zapobiegając wystąpieniu zmęczenia.

Obecnie 80% światowej populacji spożywa codziennie produkty zawierające kofeinę, a wśród dorosłych w Ameryce Północnej liczba ta wzrasta aż do 90%. 

Jak działa kofeina?

Po spożyciu kofeina jest szybko wchłaniana z jelit do krwiobiegu. Stamtąd trafia do wątroby i jest rozkładana na związki, które mogą wpływać na funkcjonowanie różnych narządów. Działa ona poprzez blokowanie działania adenozyny, która jest neuroprzekaźnikiem, który rozluźnia mózg i powoduje uczucie zmęczenia.

Może również zwiększać poziom adrenaliny we krwi i zwiększać aktywność neurotransmiterów dopaminy i noradrenaliny. Ta kombinacja dodatkowo stymuluje mózg i promuje stan pobudzenia, czujności i skupienia. Ponieważ wpływa na mózg, kofeina jest często nazywana lekiem psychoaktywnym.

Dodatkowo kofeina ma tendencję do szybkiego działania. Ilość zawarta w jednej filiżance kawy może zająć zaledwie 20 minut, aby dotrzeć do krwiobiegu i około 1 godziny, aby osiągnąć pełną skuteczność.

Jakie potrawy i napoje zawierają kofeinę?

Kofeina występuje naturalnie w nasionach, orzechach lub liściach niektórych roślin. Te naturalne źródła są następnie zbierane i przetwarzane w celu produkcji żywności i napojów zawierających kofeinę.

Oto ilości kofeiny na 240 ml porcji niektórych popularnych napojów:

Espresso: 240–720 mg

Kawa: 102–200 mg

Yerba mate: 65–130 mg

Napoje energetyzujące: 50–160 mg

Herbata parzona: 40–120 mg

Napoje bezalkoholowe: 20–40 mg

Kawa bezkofeinowa: 3–12 mg

Napój kakaowy: 2–7 mg

Mleko czekoladowe: 2–7 mg

Korzystny wpływ kofeiny na zdrowie

Korzystnie wpływa ona na nastrój i funkcjonowanie mózgu. Jedno badanie wykazało, że uczestnicy poprawili swoją czujność, pamięć krótkotrwałą i czas reakcji. 

Inne badanie wykazało 13% niższe ryzyko depresji u konsumentów kofeiny. Jeśli chodzi o nastrój, zwiększona ilość kofeiny niekoniecznie działa na niego dobrze. Badanie wykazało, że druga filiżanka kawy nie przyniosła dalszych korzyści, chyba że została wypita co najmniej 8 godzin po pierwszej filiżance.

Picie 3–5 filiżanek kawy dziennie lub więcej niż 3 filiżanek herbaty dziennie może zmniejszyć ryzyko chorób mózgu, takich jak choroba Alzheimera i Parkinson. Ze względu na zdolność do stymulacji ośrodkowego układu nerwowego, kofeina może także zwiększyć metabolizm i spalanie tłuszczu.

Kawa może także zmniejszyć ryzyko uszkodzenia wątroby (marskości) nawet o 84%. Może spowolnić postęp choroby, poprawić odpowiedź na leczenie i zmniejszyć ryzyko przedwczesnej śmierci.

Redaktorka działu SEO w lelum.pl. Specjalistka ds. mody oraz beauty. Posiada szeroką wiedzę, teoretyczną i praktyczną wiedzę w dziedzinie pielęgnacji włosów, twarzy oraz ciała. Od lat pasjonuje się modą oraz pracuje w branży z nią związanej.